8 lutego jest 39. dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostało 326 (w latach przestępnych 327) dni.
- Imieniny obchodzą: Ampeliusz, Gabriela, Gniewomir, Gniewosądka, Hieronim, Honorat, Irena, Izajasz, Jan, Józefina, Juwencja, Juwencjusz, Lucjusz, Łucjusz, Mirogniew, Paweł, Piotr, Polikarp, Salomon, Sebastian i Stefan.
- Polska – Święto Służby Więziennej (od 2011 roku; wcześniej obchodzone 26 kwietnia)
- Irak – Święto Rewolucji
- Słowenia – Dzień Kultury Słoweńskiej
- Romowie – Zniesienie Niewolnictwa
- Wspomnienia i święta w Kościele katolickim[1][2] obchodzą:
[edytuj] Wydarzenia w Polsce
- 1427 – Szydłowiec otrzymał prawa miejskie.
- 1512 – (lub 12 lutego) W katedrze wawelskiej odbył się ślub króla Zygmunta I Starego i Barbary Zápolyi, która została również koronowana na królową Polski.
- 1649 – Powstanie Chmielnickiego: rozpoczęła się bitwa o Mozyrz.
- 1863 – Powstanie styczniowe: klęska powstańców w bitwie pod Słupczą.
- 1909 – Pod lawiną w Tatrach zginął kompozytor i dyrygent Mieczysław Karłowicz.
- 1919 – Dekretem Naczelnika Państwa Józefa Piłsudskiego została utworzona Pocztowa Kasa Oszczędności (obecnie PKO BP SA).
- 1920:
- 1923 – Archimandryta Smaragd (Łatyszenko) dokonał udanego zamachu na prawosławnego metropolitę warszawskiego Jerzego (Jaroszewskiego).
- 1932 – Został opatentowany pistolet Vis.
- 1935 – Premiera filmu Antek policmajster.
- 1940:
- 1942 – Minister przemysłu zbrojeniowego III Rzeszy Fritz Todt zginął w katastrofie samolotu na lotnisku Wilamowo, obsługującym kwaterę główną Hitlera w Wilczym Szańcu.
- 1951 – W więzieniu UB przy ul. Rakowieckiej w Warszawie został stracony major Zygmunt Szendzielarz, jeden z najwybitniejszych oficerów Wojska Polskiego i Armii Krajowej, dowódca 5. Brygady Wileńskiej AK , dwukrotny kawaler orderu Virtuti Militari
- 1953 – Została opublikowana rezolucja Związku Literatów Polskich w Krakowie, wyrażająca poparcie dla wyroków zapadłych w sfingowanym procesie księży kurii krakowskiej.
- 1955 – 47-letnia nauczycielka Ludwika Wawrzyńska uratowała czworo dzieci wynosząc je z płonącego baraku hotelowego "Metrobudowy" przy ul. Włościańskiej 52 w Warszawie. Wskutek doznanych poparzeń zmarła w szpitalu 18 lutego.
- 1976 – Podczas odbywających się w Warszawie Halowych Mistrzostw Polski Seniorów w Lekkoatletyce, Grażyna Rabsztyn ustanowiła wynikiem 7,99 s rekord świata w biegu na 60 m przez płotki. Dokładnie 3 lata później, podczas Halowych Mistrzostw Polski w Zabrzu, poprawiła rekordowy rezultat na 7,86 s.
- 1982 – Stan wojenny: wznowiono zajęcia na wyższych uczelniach.
- 1996 – Premiera filmu Girl Guide.
- 2005 – Dwóch ratowników Górskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego zginęło w wyniku zejścia lawiny w Karkonoszach.
- 2011 – W Poznaniu rozpoczęły się III Halowe Mistrzostwa Świata w Hokeju na Trawie Kobiet i Mężczyzn.
[edytuj] Wydarzenia na świecie
Egzekucja
Marii Stuart na XIX-wiecznym obrazie Abela de Pujol Alexandre-Denisa
- 421 – Konstancjusz III został mianowany przez cesarza rzymskiego Honoriusza na współcesarza.
- 1250 – Wyprawy krzyżowe: zwycięstwo wojsk francuskich nad Egipcjanami w bitwie pod Al-Mansurą.
- 1542 – W mieście Spira zebrał się Sejm Rzeszy, zwołany w sprawie konfliktu Niemiec z Imperium Osmańskim.
- 1575 – Założono Uniwersytet w Lejdzie (Holandia).
- 1587 – Za udział w spisku przeciwko królowej Anglii Elżbiecie I ścięto królową Szkotów Marię I Stuart.
- 1622 – Król Anglii Jakub I Stuart rozwiązał parlament.
- 1676 – Fiodor III Romanow został carem Rosji.
- 1693 – W Williamsburgu w stanie Wirginia założono College of William and Mary, drugi (po Harwardzie) najstarszy uniwersytet w USA.
- 1726 – Cesarzowa Rosji Katarzyna I Aleksiejewna powołała Najwyższą Tajną Radę.
- 1807 – Wojny napoleońskie: zwycięstwo wojsk francuskich nad rosyjskimi w bitwie pod Iławą Pruską.
- 1815 – Na kongresie wiedeńskim uchwalono deklarację o zniesieniu handlu niewolnikami.
- 1853 – Utworzono Terytorium Waszyngtonu.
- 1863 – W Petersburgu podpisano konwencję Alvenslebena, skierowaną przeciw powstaniu styczniowemu.
- 1865 – Prekursor genetyki Gregor Mendel, podczas posiedzenia lokalnego towarzystwa naukowego w Brnie, zaprezentował sformułowane przez siebie reguły przekazywania cech dziedzicznych.
- 1867 – Ustanowienie Monarchii Austro-Węgierskiej.
- 1881 – I wojna burska: zwycięstwo wojsk burskich nad brytyjskimi w bitwie pod Ingogo.
- 1887 – Kongres Stanów Zjednoczonych uchwalił tzw. ustawę Dawesa, o powszechnym podziale ziem.
- 1889 – Francuski astraonom Auguste Charlois odkrył planetoidę Emma.
- 1904 – Początek wojny rosyjsko-japońskiej; Japończycy storpedowali Port Arthur.
- 1906 – Sidney Sonnino został premierem Włoch.
- 1915 – Premiera amerykańskiego filmu Narodziny narodu w reżyserii Davida Warka Griffitha.
- 1918 – Wojna ukraińsko-bolszewicka: wojska bolszewickie zdobyły Kijów.
- 1920 – Tirana została stolicą Albanii.
- 1922 – W Białym Domu w Waszyngtonie zainstalowano pierwszy radioodbiornik.
- 1923 – Organ prasowy NSDAP Völkischer Beobachter został przekształcony z tygodnika w dziennik.
- 1924:
- 1926 – Zainaugurował działalność praski Teatr Wyzwolony.
- 1928 – Odbył się pierwszy transatlantycki przekaz sygnału telewizyjnego z Londynu do Nowego Jorku.
- 1941 – W West Palm Beach w stanie Floryda otwarto Norton Museum of Art.
- 1942 – Front wschodni: rozpoczęła się bitwa pod Diemiańskiem.
- 1943 – Wojna na Pacyfiku: wojska amerykańskie zdobyły wyspę Guadalcanal.
- 1945 – Przebywający w niemieckiej niewoli w obozie koncentracyjnym na wyspie Uznam radziecki as myśliwski Michaił Diewiatajew uprowadził wraz z grupą 10 więźniów bombowiec Heinkel He 111 z wojskowej bazy Peenemünde, skąd przeleciał na pozycje zajęte przez postępującą na zachód Armię Czerwoną.
- 1947 – W Berlinie zginęło w pożarze ponad 100 uczestników balu maskowego.
- 1948 – W szwajcarskim Sankt Moritz zakończyły się V Zimowe Igrzyska Olimpijskie.
- 1949:
- Irlandia odrzuciła zaproszenie do członkostwa w NATO z powodu okupacji przez Wielką Brytanię 6 hrabstw w północno-wschodniej części wyspy.
- Oskarżony o zdradę kraju węgierski kardynał József Mindszenty został skazany na dożywotnie więzienie.
- 1950 – Utworzono Ministerstwo Bezpieczeństwa Państwowego NRD.
- 1955 – Gieorgij Malenkow został zmuszony do ustąpienia z funkcji premiera ZSRR; jego następcą został Nikołaj Bułganin.
- 1956 – W Londynie odbyła się prezentacja piętrowego autobusu Routemaster.
- 1957 – W Nowym Jorku podpisano polsko-japoński układ o zakończeniu stanu wojny i nawiązaniu stosunków dyplomatycznych.
- 1962:
- 1963:
- 1965 – 84 osoby zginęły w katastrofie samolotu Douglas DC-7 pod Nowym Jorkiem.
- 1967 – Dokonano oblotu szwedzkiego samolotu myśliwsko-szturmowego Saab JA-37 Viggen.
- 1968 – Został utworzony Park Narodowy Komoé (Wybrzeże Kości Słoniowej).
- 1969 – W Meksyku spadł meteoryt Allende.
- 1971 – Na giełdzie w Nowym Jorku został uruchomiony NASDAQ; pierwszy na świecie elektroniczny system obrotu papierami wartościowymi.
- 1974:
- Na Ziemię wróciła ostatnia załoga amerykańskiej stacji orbitalnej Skylab.
- W Górnej Wolcie (obecnie Burkina Faso) doszło do wojskowego zamachu stanu pod wodzą generała Sangoulé Lamizany.
- 1976 – Premiera filmu Taksówkarz.
- 1979:
- 1981 – Po zakończonym meczu ligowym na stadionie Olympiakosu Pireus w Grecji, z powodu zablokowania obrotowych drzwi wyjściowych zostało stratowanych 21 osób.
- 1984 – Rozpoczęły się XIV Zimowe Igrzyska Olimpijskie w Sarajewie.
- 1985 – Na Morzu Północnym zatonął polski drobnicowiec MS Busko Zdrój; zginęło 24 marynarzy, uratowano jednego.
- 1989 – 144 osoby zginęły w katastrofie lotu Independent Air 1851, na należącej do portugalskiego archipelagu Azorów wyspie Santa Maria.
- 1992 – Rozpoczęły się XVI Zimowe Igrzyska Olimpijskie we francuskim Albertville.
- 1993:
- 1997 – 20-osobowa polska załoga zginęła w wyniku zatonięcia greckiego statku Leros Strenght u wybrzeży Norwegii.
- 2002 – Rozpoczęły się XIX Zimowe Igrzyska Olimpijskie w amerykańskim Salt Lake City.
- 2005:
- 2008 – Donald Tusk jako pierwszy polski premier od grudnia 2001 roku złożył wizytę w Moskwie.
- 2010 – Lawiny schodzące w okolicach przełęczy Salang w Hindukuszu w Afganistanie spowodowały śmierć co najmniej 172 osób.
[edytuj] Urodzili się
- 412 – Proklos, grecki filozof (zm. 485)
- 1191 – Jarosław II, wielki książę kijowski i włodzimierski (zm. 1246)
- 1291 – Alfons IV, król Portugalii (zm. 1357)
- 1404 – Konstantyn XI Dragazes, cesarz bizantyński (zm. 1453)
- 1487 – Ulryk Wirtemberski, książę Wirtembergii (zm. 1550)
- 1677 – Jacques Cassini, francuski fizyk, matematyk (zm. 1756)
- 1700 – Daniel Bernoulli, szwajcarski matematyk (zm. 1782)
- 1720 – Sakuramachi, cesarz Japonii (zm. 1750)
- 1787 – Jan Zygmunt Skrzynecki, polski generał (zm. 1860)
- 1801 – Theodor Erdmann Kalide, niemiecki rzeźbiarz (zm. 1863)
- 1802 – Stefan Cuenot, francuski misjonarz, biskup, męczennik, święty katolicki (zm. 1861)
- 1805 – Louis Auguste Blanqui, francuski socjalista, rewolucjonista (zm. 1881)
- 1810 – Eliphas Lévi, francuski pisarz, okultysta (zm. 1875)
- 1819 – John Ruskin, angielski pisarz (zm. 1900)
- 1828 – Juliusz Verne, francuski pisarz (zm. 1905)
- 1830 – Abd-ul-Aziz, sułtan turecki (zm. 1876)
- 1834 – Dmitrij Mendelejew, rosyjski chemik (zm. 1907)
- 1850 – Kate Chopin, amerykańska pisarka (zm. 1904)
- 1860 – Wojciech Trąmpczyński, polski polityk, prawnik, marszałek Sejmu i Senatu (zm. 1953)
- 1872 – Franciszek Glugla, polski kupiec (zm. 1940 )
- 1876:
- 1878 – Martin Buber, żydowski filozof religii (zm. 1965)
- 1880 – Franz Marc, niemiecki malarz (zm. 1916)
- 1882 – Thomas Selfridge, amerykański oficer, pierwsza ofiara wypadku lotniczego (zm. 1908)
- 1883 – Joseph Schumpeter, amerykański ekonomista (zm. 1950)
- 1884 – Wacław Okulicz-Kozaryn, polski zapaśnik (zm. 1974)
- 1886 – Charles Ruggles, amerykański aktor (zm. 1970)
- 1888 – Dame Edith Evans, brytyjska aktorka (zm. 1976)
- 1889:
- 1892 – Luigi Bartolini, włoski malarz, pisarz (zm. 1963)
- 1894 – King Vidor, amerykański reżyser filmowy (zm. 1982)
- 1897 – Stanisław Milski, polski aktor (zm. 1972)
- 1899 – Jan Kazimierz Dorawski, polski lekarz, rentgenolog, taternik, alpinista (zm. 1975)
- 1900:
- 1902 – Zofia Solarzowa, polska działaczka ruchu ludowego (zm. 1988)
- 1904 – Jan Safarewicz, polski językoznawca (zm. 1992)
- 1911 – Lelia Abramo, brazylijska aktorka (zm. 2004)
- 1913 – Betty Field, amerykańska aktorka (zm. 1973)
- 1914 – Jyoti Basu, indyjski polityk (zm. 2010)
- 1919:
- 1921 – Lana Turner, amerykańska aktorka (zm. 1995)
- 1922:
- 1924 – Khamtai Siphandon, laotański polityk, prezydent Laosu
- 1925 – Jack Lemmon, amerykański aktor (zm. 2001)
- 1926:
- 1928 – Wiaczesław Tichonow, rosyjski aktor (zm. 2009)
- 1929:
- 1930 – Barbara Hesse-Bukowska, polska pianistka, pedagog
- 1931:
- 1932:
- 1933 – Edward Grzywa, polski chemik, polityk, minister
- 1934 – Jan Hause, polski duchowny luterański, pierwszy Naczelny Kapelan Ewangelickiego Duszpasterstwa Wojskowego (zm. 2009)
- 1935:
- 1937 – Aivars Gipslis, łotewski szachista
- 1939 – Krystyna Wacławska, polska pedagog, działacz ZNP i PTTK, działaczka społeczna (zm. 2009)
- 1940 – Bohdan Paczyński, polski astronom, profesor Princeton University (zm. 2007)
- 1941:
- Nick Nolte, amerykański aktor
- Tom Rush, amerykański piosenkarz, gitarzysta, kompozytor folkowy
- 1944 – Anna Górna, polska reżyserka filmowa
- 1946 – Roman Gerczak, polski piosenkarz
- 1947:
- 1948:
- 1949 – Brooke Adams, amerykańska aktorka
- 1950 – Jakub Wolski, polski polityk, dyplomata, wiceminister spraw zagranicznych
- 1951 – Eduardo De Crescenzo, włoski piosenkarz
- 1953 – Mary Steenburgen, amerykańska aktorka
- 1954 – Grażyna Dobroń-Nowakowska, polska dziennikarka
- 1955 – John Grisham, amerykański pisarz
- 1961 – Ralf Åkesson, szwedzki szachista
- 1963:
- 1964:
- 1965 – Mathilda May, francuska aktorka
- 1966:
- 1967:
- 1968:
- 1969 – Hugo Brizuela, paragwajski piłkarz
- 1971 – Dmitrij Nielubin, rosyjski kolarz (zm. 2005)
- 1972:
- 1973 – Łukasz Nowicki, polski aktor
- 1974:
- 1975:
- 1977:
- 1979 – Denisa Chládková, czeska tenisistka
- 1980 – Yang Wei, chiński gimnastyk
- 1981:
- 1982:
- 1983:
- 1984 – Larry Clarke, amerykański aktor
- 1985:
- 1987:
- 215 p.n.e. – Kōrei, cesarz Japonii (ur. 342 p.n.e.)
- 453 – Ingyō, cesarz Japonii (ur. 376)
- 1008 – Kazan, cesarz Japonii (ur. 968)
- 1250 – Robert I d'Artois, hrabia Artois (ur. 1216)
- 1265 – Hulagu-chan, mongolski władca (ur. 1217)
- 1296 – Przemysł II, król Polski (ur. 1257)
- 1587 – Maria I Stuart, królowa Francji i Szkocji, żona Franciszka II (ur. 1542)
- 1696 – Iwan V, car Rosji (ur. 1666)
- 1709 – Giuseppe Torelli, włoski kompozytor okresu późnego baroku (ur. 1658)
- 1725 – Piotr I Wielki, cesarz Rosji (ur. 1672)
- 1755 – Niccolo Coscia, włoski duchowny katolicki, kardynał (ur. 1681)
- 1813 – Tadeusz Czacki, polski działacz polityczny, współtwórca Konstytucji 3 Maja (ur. 1765)
- 1843 – Seweryn Zenon Sierpiński, polski pisarz (ur. 1818)
- 1849 – France Prešeren, słoweński poeta, autor hymnu Słowenii (ur. 1800)
- 1895 – Jean-François Portaels, belgijski malarz orientalista (ur. 1818)
- 1909 – Mieczysław Karłowicz, polski kompozytor (ur. 1876)
- 1921 – Piotr Kropotkin, rosyjski anarchista, klasyk anarchokomunizmu (ur. 1842)
- 1934 – Ferenc Móra, węgierski pisarz (ur. 1879)
- 1936 – Charles Curtis, amerykański polityk, wiceprezydent USA (ur. 1860)
- 1940 – Michaił Frinowski, radziecki funkcjonariusz NKWD (ur. 1900)
- 1942 – Fritz Todt, niemiecki polityk (ur. 1891)
- 1951 – Zygmunt Szendzielarz, polski dowódca wojskowy, żołnierz AK (ur. 1910)
- 1954 – Jan Maklakiewicz, polski kompozytor, pedagog, publicysta muzyczny (ur. 1899)
- 1957:
- 1958 – Zbigniew Pronaszko, polski malarz, rzeźbiarz, scenograf (ur. 1885)
- 1959 – William Donovan, amerykański generał major, szef służb specjalnych (ur. 1883)
- 1975 – Sir Robert Robinson, brytyjski chemik, laureat Nagrody Nobla (ur. 1886)
- 1981 – Jakob Bender, niemiecki piłkarz (ur. 1910)
- 1984 – Dionizy Smoleński, polski uczony, polityk (ur. 1902)
- 1987 – Papusza, polska poetka pochodzenia cygańskiego (ur. 1908 lub 1910)
- 1990 – Del Shannon, amerykański piosenkarz, gitarzysta (ur. 1934)
- 1993:
- 1995 – Józef Maria Bocheński, polski logik, filozof (ur. 1902)
- 1996 – Marian Krzak, polski polityk, minister (ur. 1931)
- 1998 – Halldór Kiljan Laxness, islandzki pisarz, laureat Nagrody Nobla (ur. 1902)
- 1999 – Iris Murdoch, irlandzka pisarka (ur. 1919)
- 2000 – Arnold Rezler, polski dyrygent (ur. 1909)
- 2001:
- 2004 – Iwan Palakou, radziecki polityk (ur. 1914)
- 2005:
- 2006:
- 2007:
- 2008:
- 2009:
- 2010:
- 2011:
- 2012 – Irina Turowa, rosyjska lekkoatletka, sprinterka (ur. 1935)
Przypisy
