Poznaj przeszłość Warszawy

Barbakan w Krakowie – Wikipedia, wolna encyklopedia

Barbakan w Krakowie – Wikipedia, wolna encyklopedia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy barbakanu w Krakowie. Zobacz też: barbakan w Warszawie.

Na mapach: 50°03′55.86″N 19°56′29.82″E / 50.0655167, 19.9416167

Barbakan w Krakowie
Distinctive emblem for cultural property.svg nr rej. Ak-I 80/31
Krakau - Barbakan.jpg
położenie na planie Starego Miasta
"Tło mapy lokalizacyjnej, z zaznaczonymi granicami"
"Barbakan w Krakowie"
Barbakan w Krakowie
Rejestr Narodowy Instytut Dziedzictwa
Miejsce Kraków, Planty
Wybudowany XV
Wpisany do
rej. zabytków		 12 maja 1931[1]
Commons-logo.svg Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Barbakan w Krakowie (zwany też potocznie Rondlem) – barbakan, najbardziej wysunięta na północ część fortyfikacji miejskich w Krakowie.

Stanowi wycinek koła o średnicy wewnętrznej 24,40 m, a grubość murów sięga powyżej 3 m. Jest to gotycka budowla z siedmioma wieżyczkami. Dawniej był połączony z Bramą Floriańską długą szyją i jego głównym zadaniem była jej obrona.

Został wzniesiony w latach 1498-1499 za panowania Jana Olbrachta w obawie przed najazdem wołosko-tureckim zagrażającym Krakowowi po klęsce bukowińskiej. Według oceny specjalistów w okresie od XV do XVIII wieku był fortecą nie do zdobycia.

Na barbakanie znajduje się płyta poświęcona Marcinowi Oracewiczowi. Jak głosi legenda, podczas konfederacji barskiej, gdy zabrakło mu amunicji przy obronie Krakowa, nabił karabin guzikiem od czamary i zabił rosyjskiego dowódcę Panina.

Obecnie barbakan jest oddziałem Muzeum Historycznego Miasta Krakowa. Wykorzystywany jest jako miejsce ekspozycji różnorodnych wystaw, jako arena walk sportowych np. mistrzostw Polski w szermierce bądź historyzowanych walk rycerskich i tańców dworskich.

[edytuj] Ciekawostki

  • W ubiegłym stuleciu wystawiono w barbakanie wóz Drzymały – symbol oporu wobec germanizacji.
  • W 1927 na noc przed pogrzebem złożono w barbakanie prochy Juliusza Słowackiego.
  • W 1816 senator Feliks Radwański w swoim „Votum oddzielnym” w obronie Barbakanu i Bramy Floriańskiej przed wyburzeniam użył m.in. argumentacji, iż do pozbawionego tych fortyfikacji centrum miasta wtargną silne wiatry północne i północno-zachodnie, narażając mieszkańców na częste fluksje, reumatyzmy, a może i paraliże. Tymczasem dekret cesarski wydany w Wiedniu jeszcze w roku 1806 zalecał zburzenie warowni właśnie ze względów sanitarnych i zdrowotnych. Ostatecznie zwyciężyły argumenty Radwańskiego[2].

Przypisy

  1. ↑ Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych - województwo małopolskie (pol.). 2011-12-31. [dostęp 28 czerwca 2011]. s. 47.
  2. ↑ Marek Żukow-Karczewski, Po prostu „Rondel”, „KRAKÓW” Magazyn Kulturalny, 2/26/1990.

[edytuj] Zobacz też

p • d • e
Oddziały Muzeum Historycznego Miasta Krakowa