Józef Glemp – Wikipedia, wolna encyklopedia
| Józef Glemp | |||
| kardynał prezbiter | |||
|
|||
| Kraj działania | Polska | ||
| Data i miejsce urodzenia | 18 grudnia 1929 Inowrocław |
||
| arcybiskup metropolita warszawski | |||
| Okres sprawowania | 1981–2006 | ||
| prymas Polski | |||
| Okres sprawowania | 1981–2009 | ||
| Wyznanie | katolickie | ||
| Kościół | łaciński | ||
| Prezbiterat | 25 maja 1956 | ||
| Nominacja biskupia | 4 marca 1979 | ||
| Sakra biskupia | 21 kwietnia 1979 | ||
| Kreacja kardynalska | 2 lutego 1983 Jan Paweł II |
||
| Kościół tytularny | św. Marii na Zatybrzu | ||
| Odznaczenia | |||
| Sukcesja apostolska | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Data konsekracji | 21 kwietnia 1979 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Miejscowość | Gniezno | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Miejsce | archikatedra gnieźnieńska | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Konsekrator | Stefan Wyszyński | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Współkonsekratorzy | Franciszek Macharski Jan Obłąk |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Józef Glemp (ur. 18 grudnia 1929 w Inowrocławiu) – polski biskup rzymskokatolicki, biskup diecezjalny warmiński w latach 1979–1981, arcybiskup metropolita warszawski w latach 1981–2006, arcybiskup metropolita gnieźnieński w latach 1981–1992, prymas Polski w latach 1981–2009, przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski w latach 1981–2004, kardynał prezbiter od 1983, od 2006 arcybiskup senior archidiecezji warszawskiej, od 2009 prymas senior Polski. Kawaler Orderu Orła Białego.
Spis treści |
[edytuj] Życiorys
Syn Kazimierza Glempa i Salomei z Kośmickich urodzony i ochrzczony tego samego dnia, wychowywany w Rycerzewie. Przed wybuchem II wojny światowej ukończył 4 klasy szkoły powszechnej w Kościelcu Kujawskim. W latach 1939–1945 był robotnikiem przymusowym w niemieckim gospodarstwie rolnym. Od marca 1945 do 1950 był uczniem Gimnazjum i Liceum w Inowrocławiu. Po maturze ukończył 2-letnie studia filozoficzne w Prymasowskim Wyższym Seminarium Duchownym w Gnieźnie i 4-letnie teologiczne w Arcybiskupim Seminarium Duchownym w Poznaniu.
25 maja 1956 otrzymał w Gnieźnie święcenia kapłańskie. W latach 1967–1979 był osobistym sekretarzem Stefana Wyszyńskiego, prymasa Polski.
4 marca 1979 mianowany został biskupem diecezjalnym diecezji warmińskiej. 21 kwietnia 1979 otrzymał w archikatedrze gnieźnieńskiej święcenia biskupie. 7 lipca 1981 mianowany został arcybiskupem metropolitą gnieźnieński i warszawskim, a 12 września 1981 prymasem Polski. W latach 1981–2004 był przewodniczącym Konferencji Episkopatu Polski. 2 lutego 1983 kreowany został w Rzymie kardynałem. Od 25 marca 1992 (po rozwiązaniu unii personalnej metropolii gnieźnieńskiej i warszawskiej) pełnił urząd metropolity warszawskiego i prymasa Polski. W latach 1992–2009 był kustoszem relikwii św. Wojciecha w Gnieźnie.
Pewną krytykę ze strony prasy, w tym „Tygodnika Powszechnego”[2], wzbudził fakt, iż po śmierci Jana Pawła II, przebywając z duszpasterską wizytą wśród Polonii w Argentynie, Józef Glemp nie przerwał tej wizyty. Sam kardynał odrzucał tę krytykę, twierdząc, że wypełniał w Argentynie obowiązki zlecone mu przez papieża[3].
Jest inicjatorem powrotu do idei budowy Świątyni Opatrzności Bożej w Warszawie.
W 2004 osiągnął wiek emerytalny 75 lat. Zgodnie z przepisami prawa kanonicznego[4] złożył dymisję z urzędu metropolity warszawskiego, jednak Jan Paweł II przedłużył mu okres pełnienia tej funkcji do lipca 2006. Dopiero 6 grudnia 2006, na skutek dwukrotnego fiaska procedury wyboru następcy, jego następcą został ogłoszony Stanisław Wielgus. Objął on urząd 5 stycznia 2007, jednak 7 stycznia po przyjęciu przez Benedykta XVI jego rezygnacji z funkcji arcybiskupa metropolity warszawskiego Glemp został mianowany administratorem apostolskim archidiecezji warszawskiej.
9 czerwca 2007 zrezygnował z funkcji ordynariusza wiernych obrządków: ormiańskiego i bizantyjsko-słowiańskiego w Polsce, przekazując funkcję abpowi Kazimierzowi Nyczowi i bpowi Zbigniewowi Kiernikowskiemu.
18 grudnia 2009 ukończył 80 lat i tym samym stracił prawo udziału w konklawe. Tego samego dnia zgodnie z decyzją papieża Benedykta XVI zakończył 28-letnią posługę jako urzędujący prymas Polski. Jego następcą został abp Henryk Muszyński. Od tej chwili tytuł prymasa powrócił do gnieźnieńskiej stolicy biskupiej, z którą jest historycznie związany, Glempowi zaś przysługuje dożywotni tytuł prymasa seniora.
W 2009 wystąpił w filmie Popiełuszko. Wolność jest w nas, w którym zagrał samego siebie[5].
[edytuj] Odznaczenia
Postanowieniem prezydenta RP z dnia 18 grudnia 2009 został odznaczony Orderem Orła Białego[6]. Przyznano mu także m.in. Missio Reconciliationis. W 2010 został uhonorowany Orderem Ecce Homo, który odebrał 29 maja 2011[7].
[edytuj] Zobacz też
Przypisy
- ↑ Zob. J. Glemp, A wołanie moje niech do Ciebie przyjdzie: wybór homilii i przemówień 1981–1987, Warszawa: Wydawnictwo Archidiecezji Warszawskiej, 1988, s. 40.
- ↑ A. Boniecki: Nie muszę rozumieć. tygodnik2003-2007.onet.pl, 2005-04-05. [dostęp 2010-12-02].
- ↑ Prymas Glemp nie żałuje tego, że był z dala od kraju wtedy, gdy umierał papież. money.pl, 2005-04-04. [dostęp 2010-12-02].
- ↑ w myśl kan. 401 $ 1 KPK
- ↑ Józef Glemp w bazie filmpolski.pl. filmpolski.pl. [dostęp 2011-04-08].
- ↑ M.P. z 2010 r. Nr 29, poz. 402. [dostęp 2010-12-02].
- ↑ Łódzkie. Po raz 14. przyznano Ordery Ecce Homo. gazeta.pl, 2011-05-29. [dostęp 2011-05-29].
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Nota biograficzna na stronie archidiecezji warszawskiej [dostęp 2010-12-02]
- Nota biograficzna Józefa Glempa w słowniku biograficznym kardynałów prof. Salvadora Mirandy (ang.) [dostęp 2010-12-02]
- Józef Glemp w bazie catholic-hierarchy.org (ang.) [dostęp 2010-12-02]
| Poprzednik Józef Drzazga |
Biskup diecezjalny warmiński 1979–1981 |
Następca Jan Obłąk |
|
||||||||
| Poprzednik Stefan Wyszyński |
Prymas Polski 1981–2009 |
Następca Henryk Muszyński |
| Poprzednik Stefan Wyszyński |
Ordynariusz wiernych Kościoła katolickiego obrządku ormiańskiego w Polsce 1981–2007 |
Następca Kazimierz Nycz |
| Poprzednik Stefan Wyszyński |
Ordynariusz wiernych Kościoła katolickiego obrządku bizantyjsko-słowiańskiego w Polsce 1981–2007 |
Następca Zbigniew Kiernikowski (delegat apostolski) |
| Poprzednik Stefan Wyszyński |
Ordynariusz wiernych Kościoła katolickiego obrządku bizantyjsko-ukraińskiego w Polsce 1981–1991 |
Następca Jan Martyniak (ordynariusz eparchii przemyskiej) |
| Poprzednik |
Wielki Przeor Zakonu Kanoników Regularnych Stróżów Świętego Grobu Jerozolimskiego w Polsce od 1995 |
Następca – |
|
|||||||||||
|
||||||||||||||||