Poznaj przeszłość Warszawy

Jan Edward Romer
generał dywizji
Data i miejsce urodzenia	3 maja 1869 Lwów
Data i miejsce śmierci	5 marca 1934 Warszawa
Przebieg służby
Lata służby	od 1887
Główne wojny i bitwy	I wojna światowa, wojna polsko-bolszewicka
Odznaczenia

Jan Edward Romer (ur. 3 maja 1869 we Lwowie, zm. 5 marca 1934 w Warszawie) – generał major Cesarskiej i Królewskiej Armii, generał dywizji Wojska Polskiego.

Grobowiec Jana Romera

[edytuj] Służba w Cesarskiej i Królewskiej Armii

Kształcił się w I Gimnazjum w Nowym Sączu. Od 1887 w armii austriackiej. W 1890 ukończył Wojskową Akademię Techniczną w Wiedniu i jako oficer zawodowy przeszedł kolejne szczeble dowódcze i sztabowe. Podpułkownik z 1911. W 1913 objął dowództwo 32 Pułku Artylerii Polowej na czele którego walczył na froncie rosyjskim i włoskim. Pułkownik z 1914. W 1916 na stanowisku dowódcy artylerii dywizji piechoty, potem korpusu piechoty. później dowódca 50 Brygady Artylerii i specjalnej grupy artyleryjskiej, odznaczył się w walkach, otrzymał wysokie nagrody i ordery.

Od 10 lutego do 1 maja 1917 przebywał w Warszawie, w przewidywaniu objęcia dowództwa nad artylerią Legionów Polskich. Ponieważ nie został wyznaczony na to stanowisko, w pierwszej dekadzie maja powrócił na front włoski, gdzie objął dowództwo XVIII Brygady Artylerii Polowej. W listopadzie tego roku przez dwa tygodnie dowodził brygadą piechoty. 6 lutego 1918 awansowany na generała majora ze starszeństwem z 1 listopada 1917 i wyznaczony na stanowisko dowódcy artylerii IX Korpusu. W następnym miesiącu został komendantem IX Brygady Górskiej. W czerwcu 1918 przez kilka dni dowodził 18 Dywizją Piechoty. Na początku października tego roku ponownie, tymczasowo, objął dowództwo tej dywizji. 3 listopada lekko ranny dostał się do niewoli angielskiej. Zwolniony z niewoli, 5 grudnia przybył do Krakowa.

[edytuj] Służba w Wojsku Polskim

Odznaka Polskiej Wojskowej Misji Zakupów

W grudniu 1918 został przyjęty do Wojska Polskiego i wyznaczony na dowódcę Okręgu Generalnego "Łódź". Stanowiska nie objął, a 21 grudnia 1918 został dowódcą Okręgu Generalnego "Lublin". 5 stycznia 1919 stanął na czele Grupy Operacyjnej "Bug", na czele której walczył w Małopolsce Wschodniej i Galicji. 10 stycznia wkroczył do Lwowa, przełamując pierścień okrążenia ukraińskiego na południu miasta, na odcinku od Brzuchowic do Dublan. Od marca do grudnia 1919 szef Polskiej Misji Wojskowej Zakupów w Paryżu. Generał dywizji z 1 czerwca 1919. Następnie znowu na froncie wschodnim: grudzień 1919 – kwiecień 1920 dowódca 13 Dywizji Piechoty, kwiecień – maj 1920 dowódca Dywizji Jazdy na froncie ukraińskim, w czasie walk odwrotowych 6 i 1 Armii. Lipiec- wrzesień 1920 członek polskiej delegacji w sprawie rozejmu z Rosją Sowiecką, wrzesień 1920 – wrzesień 1921 szef Naczelnej Kontroli Wojskowej. 25 września 1921 został wyznaczony na stanowisko dowódcy Okręgu Korpusu Nr II w Lublinie. 10 lipca 1926 mianowany został Inspektorem Armii ^[1]. 13 maja 1932 zwolniony został ze stanowiska Inspektora Armii, a z dniem 31 lipca 1932 przeniesiony w stan spoczynku ^[2]. Osiadł w Warszawie, gdzie zmarł.

Autor wspomnień ("Pamiętniki", wyd. Lwów 1938). Brat znanego geografa, profesora Eugeniusza Romera.

[edytuj] Ordery i odznaczenia

• Krzyż Komandorski Orderu Wojennego Virtuti Militari
• Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari
• Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (1930)^[3]
• Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
• Krzyż Walecznych – czterokrotnie
• Złoty Krzyż Zasługi

Przypisy

[edytuj] Bibliografia

• T. Kryska Karski S. Żurakowski, Generałowie Polski Niepodległej wyd.: Editions Spotkania Warszawa 1991
• H. P. Kosk, Generalicja polska t. 2 wyd.: Oficyna Wydawnicza "Ajaks" Pruszków 2001
• Jan Rydel: W służbie cesarza i króla: generałowie i admirałowie narodowości polskiej w siłach zbrojnych Austro-Węgier w latach 1868-1918, Księgarnia Akademicka, Kraków 2001, ISBN 83-7188-235-1, s. 266-268.