Kościół i klasztor ss. Sacré-Cœur we Lwowie – Wikipedia, wolna encyklopedia
| Kościół i klasztor ss. Sacré-Cœur we Lwowie | |||||||||||||||
| Монастир Святого Серця (Львів) | |||||||||||||||
 Były klasztor sióstr Sacré-Cœur lewe skrzydło |
|||||||||||||||
| Państwo |  Ukraina |
||||||||||||||
| Miejscowość | Lwów | ||||||||||||||
| Wyznanie | katolickie | ||||||||||||||
| Kościół | rzymskokatolicki | ||||||||||||||
| Wezwanie | Serce Jezusa | ||||||||||||||
|
|||||||||||||||
|
|||||||||||||||
|
Położenie na mapie obwodu lwowskiego
  Kościół i klasztor ss. Sacré-Cœur we Lwowie
|
|||||||||||||||
| Na mapach: | |||||||||||||||
Kościół i klasztor ss. Sacré-Cœur we Lwowie – były żeński klasztor rzymskokatolicki położony przy pl. św. Jura 1/2 (ukr. площа Святого Юра 1/2), nieopodal soboru św. Jura. Obecnie istnieje tylko jedno skrzydło klasztoru, jednak nie służy już ono potrzebom religijnym.
Spis treści |
[edytuj] Historia kościoła i klasztoru
Zakon sióstr Sacré-Cœur (fr. Société du Sacré-Cœur de Jésus, łac. Religiosa Sanctissimi Cordis Jesu – RSCI) został założony 21 listopada 1800 w Paryżu przez Magdalenę Zofię Barat (fr. Madeleine Sophie Barat), uznaną później za świętą. Jednym z zadań, jakie postawił przed sobą zakon, była edukacja młodych dziewcząt.
Zakon zaczął szybko rozprzestrzeniać się po świecie, dotarł również na ziemie polskie. Klasztor ss. Sacré Coeur i zakład wychowawczy dla dziewcząt założono we Lwowie w 1843 przy poparciu namiestnika arcyksięcia Ferdynanda d’Este (którego imię nosił w swoim czasie Plac Mickiewicza) i arcybiskupa Franza de Paula Pištka. Dla pierwszych czterech sióstr sercanek wynajęto budynek przy pl. św. Jura, a po roku rozpoczęto jego wieloletnią przebudowę. Budynek klasztoru był gotowy w 1855. W latach 1860–1864 zbudowano niewielki kościół przy klasztorze sióstr Sacre Coeur, na rogu dzisiejszej ul. Karpińskiego i placu św. Jura. Projekt wykonał w popularnym wtedy stylu neogotyckim architekt Wincenty Rawski - senior. Kościół dobudowano do gmachów klasztornych od strony wielkiego sadu.
24 maja 1864 kościół poświęcił Najświętszemu Sercu Pana Jezusa i Najświętszej Marii Pannie arcybiskup Franciszek Ksawery Wierzchleyski. W latach 1884–1897 architekci Jan Lewiński i Jan Kudelski przebudowali pomieszczenia kościoła i klasztoru Sacré-Cœur.
W okresie międzywojennym w kompleksie Sacré-Cœur mieściło się elitarne gimnazjum i internat dla dziewcząt. W czasie okupacji niemieckiej w budynkach klasztoru ulokowano szpital wojskowy. Po przejęciu władzy przez ZSRR w 1944 kościół i klasztor zostały zamknięte, dokładnie w 100 lat od rozpoczęcia ich budowy.
W 1946 siostry sercanki wyjechały do Polski, a cały zespół Sacré-Cœur przeszedł w posiadanie Politechniki Lwowskiej. Jeszcze w grudniu tego samego roku na bazie wydziału rolniczego i leśnego Politechniki zorganizowano w budynkach poklasztornych Instytut Rolniczy. W latach 60. XX wieku Instytut przeniesiono do Dublan a pomieszczenia wróciły do Politechniki Lwowskiej. Około 1972 kaplicę, sierociniec oraz sad poklasztorny zlikwidowano a na pozyskanym w ten sposób terenie zbudowano nowe gmachy Politechniki Lwowskiej.
[edytuj] Аrchitektura
Kościół Sacré-Cœur, pomimo że dziś już nie istnieje, wart jest wzmianki, ponieważ był jedną z pierwszych budowli na ziemiach polskich, wzniesionych w stylu neogotyckim. Jako budulca użyto czerwonej cegły. W ścianie bocznej świątyni wybudowano jej fasadę. Otrzymała ona bogatą dekorację rzeźbiarską i zwieńczona została stromą wieżyczką, flankowaną parami pinakli. Do świątyni prowadziły reprezentacyjne schody zaś wejście stanowił perspektywiczny, uskokowy portal zwieńczony strzelistą wimpergą. Całości wystroju zewnętrznego dopełniały ostrołukowe okna i wieloboczna absyda.
Wystrój wnętrza również był neogotycki z elementami rokoka. W 1882 12-głosowe organy wykonał przybyły rok wcześniej do Lwowa Ignacy Żebrowski wraz z synem Aleksandrem[1].
W latach 1892–1893 świątynia została gruntownie odnowiona. Na ścianach prezbiterium umieszczono neogotyckie figury świętych pod baldachimami autorstwa Piotra Harasimowicza. W 1892 rzeźbiarz Tadeusz Sokulski zbudował nowy neogotycki ołtarz główny wg projektu architekta Jana Kudelskiego. Prace malarskie i pozłocenie wykonał Konstanty Kaliszewski. Na przebudowanym chórze umieszczono organy francuskiej firmy Cavaille – Colla, wykonane w 1882. Prace ślusarskie wykonał Jan Daschek a pracownia braci Wczelaków – prace stolarskie. Lwowska filia wiedeńskiej firmy Dittmara wykonała stylowe wiszące i stojące lampy. W 1925 w okna wstawiono sześć witraży wykonanych w krakowskim zakładzie S. G. Żeleńskiego[2].
Przypisy
- ↑ Maciej Babnis: Działalność organmistrzowska rodziny Żebrowskich w Galicji (po 1881 roku). Zeszyty Naukowe Akademii Muzycznej w Gdańsku, z. XXIX-XXX, 1991, s. 205
- ↑ Jurij Smirnow: Historia świątyń rzymskokatolickich Lwowa (pol.). [dostęp 2011-04-24].
[edytuj] Bibliografia
- Ryszard Chanas, Janusz Czerwiński, Lwów, Przewodnik turystyczny, wyd. Ossolineum 1992, Wrocław, ISBN 83-04-03913-3
- Aleksander Medyński, Lwów. Przewodnik dla zwiedzających miasto, wyd. nakładem autora, Lwów 1937
