Poznaj przeszłość Warszawy

Synagoga Złota Róża we Lwowie – Wikipedia, wolna encyklopedia

Synagoga Złota Róża we Lwowie – Wikipedia, wolna encyklopedia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Synagoga Złota Róża we Lwowie
Synagoga Złota Róża we Lwowie
Szkic synagogi
Państwo  Ukraina
Miejscowość Lwów
Data budowy 1582
Data zburzenia lipiec 1941
Tradycja ortodoksyjna
Architekt Paweł Szczęśliwy, Ambroży Przychylny
Budulec murowana
Obecnie nie istnieje
Położenie na mapie Ukrainy
Ukraine location map.svg
"Synagoga Złota Róża we Lwowie"
Synagoga Złota Róża we Lwowie
49°50′46″N 24°01′47″E / 49.84611, 24.02972Na mapach: 49°50′46″N 24°01′47″E / 49.84611, 24.02972
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Synagoga Złota Róża we Lwowie (hebr. Turei Zahav; jid. Giłdene Rojze), zwana również Nachmanowicza - nieistniejąca synagoga znajdująca się w centrum Lwowa, w dzielnicy żydowskiej, przy ulicy Iwana Fedorowa 27, dawnej Blacharskiej.

Spis treści

[edytuj] Historia

Synagoga została zbudowana w 1582 roku z inicjatywy i funduszy przewodniczącego lwowskiej (miejskiej) gminy żydowskiej Izaaka Nachmanowicza. Jej projektantami byli włoscy architekci: Paweł Szczęśliwy i Ambroży Przychylny[1]. Od imienia żony fundatora nazwano ja "Złotą Różą".

Murowany budynek synagogi wzniesiono na planie prostokąta w stylu renesansowym z reminiscencjami gotyku. Jej wnętrze stanowiła czworoboczna sala ze sklepieniem gotyckim, wspartym na renesansowych konsolach. Na każdej z trzech ścian umieszczone były dwa ostrołukowe okna. Aron ha-kodesz w postaci kamiennego renesansowego portalu stał na kilkustopniowym podwyższeniu przy ścianie wschodniej. Posadzka synagogi była niższa od poziomu ulicy o kilka stopni.

Po wkroczeniu wojsk niemieckich do Lwowa, 14 sierpnia 1941 roku synagoga została spalona[2], a w 1942 wysadzona[3]. Ocalały fragmenty.

W 2007 roku gmina żydowska we Lwowie podjęła kroki w celu rekonstrukcji synagogi w oparciu o zachowane fragmenty. Podjęto między innymi zakrojone prace archeologiczne[1].

W 2009 roku polski architekt Michał Podgórczyk opracował projekt "Centrum Kultury Żydowskiej i synagoga we Lwowie". Projekt ten zakładał budowę Centrum Kultury Żydowskiej oraz synagogi (która miała stać na ruinach synagogi Złotej Róży) w którą wkomponowane zostałyby fragmentu starego budynku.[3]. Podgórczyk za swój projekt otrzymał polską Nagrodę Architektoniczną im. Małgorzaty Baczko i Piotra Zakrzewskiego.

We wrześniu 2011 roku ukraińskie władze samorządowe przystąpiły do wyburzenia pozostałych po II wojnie światowej elementów synagogi Złotej Róży z zamiarem postawienia w jej miejsce hotelu na Euro 2012. Dewastacji tej dokonano nie zważając na to, że obszar na którym znajdowały się zachowane fragmenty został wpisany na listę światowego dziedzictwa UNESCO, oraz mimo protestów ze strony polskiej, izraelskiej i brytyjskiej.[4].

[edytuj] Galeria

  • Wnętrze synagogi ok. 1900 r.

  • Aron ha-kodesz

  • Wnętrze synagogi

  • Ślady po synagodze, 2002

  • Ślady po synagodze, 2007

  • Tablica pamiątkowa

Przypisy

  1. ↑ 1,0 1,1 Lwowscy Żydzi chcą odbudować «Złotą Różę»
  2. ↑ Grzegorz Mazur, Jerzy Skwara, Jerzy Węgierski - "Kronika 2350 dni wojny i okupacji Lwowa", s. 227
  3. ↑ 3,0 3,1 Nagroda architektoniczna im. Małgorzaty Baczko i Piotra Zakrzewskiego
  4. ↑ Lwów: buldożery niszczą synagogę

[edytuj] Linki zewnętrzne

p • d • e
Lwów
ogólne POL Lwów COA.svg
Architektura sakralna
Kościoły
Cerkwie
Synagogi
Architektura świecka
Pałace
Kamienice
Architektura
obronna
Muzea
Inne
Cmentarze
Architekci