Wodzisław Śląski – Wikipedia, wolna encyklopedia
| Wodzisław Śląski | |||||
|
|||||
| Państwo |  Polska |
||||
| Województwo | śląskie | ||||
| Powiat | wodzisławski | ||||
| Gmina | gmina miejska | ||||
| Prawa miejskie | 1257 | ||||
| Prezydent miasta | Mieczysław Kieca | ||||
| Powierzchnia | 49,51 km² | ||||
| Wysokość | od 210 do 290 m n.p.m. | ||||
| Ludność (2010) • liczba • gęstość |
49 000 989,7 os./km² |
||||
| Strefa numeracyjna |
(+48) 32 | ||||
| Kod pocztowy | od 44-286 do 44-373 | ||||
| Tablice rejestracyjne | SWD | ||||
|
Położenie na mapie Polski
  Wodzisław Śląski
|
|||||
| Na mapach: | |||||
| TERC (TERYT) |
2244515041 | ||||
| Hasło promocyjne: Południowa Brama Polski | |||||
|
Urząd miejski
ul. Bogumińska 444-300 Wodzisław Śląski |
|||||
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|||||
 Hasło Wodzisław Śląski w Wikisłowniku |
|||||
| Strona internetowa | |||||
Wodzisław Śląski (niem. Loslau, cz. Vladislav, łac. Vladislavia) – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim przy granicy z Republiką Czeską, ośrodek administracyjny powiatu wodzisławskiego. Położone w Wyżynie Śląskiej, nad rzeką Lesznicą.
Według danych z 31 grudnia 2010 miasto miało 49 000 mieszkańców[1].
[edytuj] Położenie
Miasto położone w południowo-zachodniej części województwa śląskiego przy granicy z Republiką Czeską. Wodzisław położony jest w południowej części Płaskowyżu Rybnickiego[2], nad rzeką Lesznicą (prawy dopływ Olzy). Terytorium Wodzisławia rozciąga się od 49°58′01 do 50°02′14 N i 18°21′16 do 18°31′16 E. Przez miasto przebiega równy 50 równoleżnik szerokości geograficznej północnej.
Według danych z 1 stycznia 2009 powierzchnia miasta wynosi 49,51 km²[3].
Miasto sąsiaduje z gminami: gmina Godów, gmina Gorzyce, gmina Lubomia, gmina Marklowice, gmina Mszana oraz gminami-miastami: Pszów, Radlin.
Przy sprzyjających warunkach atmosferycznych z Wodzisławia można dostrzec pasmo Beskidu Śląsko-Morawskiego z szczytem Lysá hora (pol. Łysa Góra) oraz góry Beskidu Śląskiego – Czantoria Wielka, Skrzyczne; widoczne są też na zachodzie czeskie góry Jeseniki z górą Pradziad.
W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa katowickiego.
[edytuj] Warunki naturalne
[edytuj] Rzeźba terenu
Miasto leży na wysokości od 210 (Zawada) do 290 m n.p.m. (Wilchwy, Jedłownik). Wodzisław cechuje duża różnica w wysokości względnej sięgająca 80 metrów. Miasto usadowione jest na kilku wzgórzach poprzecinanych głębokimi wąwozami. Stare Miasto położone jest na wysokości około 230-250 m n.p.m., natomiast otaczające je osiedla mieszkaniowe leżą wyżej, na wysokości około 260-280 m n.p.m.[potrzebne źródło]
[edytuj] Klimat
| Ten artykuł jest częścią cyklu artykułów o Wodzisławiu Śląskim | |
 |
|
| Historia |
|
| Herb |
|
| Hejnał |
|
| Podział administracyjny |
|
| Ludność |
|
| Ulice i place |
|
| Wodzisławianie |
|
| Przyroda |
|
| Religia |
|
| Kościoły |
|
| Sport |
|
Klimat Wodzisławia jest stosunkowo łagodny, wpływają na to bliskie sąsiedztwo rzeki Odry, kompleksy leśne otaczające miasto, a przede wszystkim bliskie sąsiedztwo Bramy Morawskiej. Średnia temperatura roczna kształtuje się w granicach +7 °C do +8 °C. Najcieplej jest w lipcu, najzimniejszym zaś miesiącem jest styczeń. Miasto leży w strefie wiatrów średnich i słabych wiejących najczęściej z kierunku Bramy Morawskiej. Okres wegetacyjny należy do najdłuższych i wynosi 225 dni, kiedy średnia temperatura dnia jest wyższa od 5 °C. Kotlinowate położenie w sąsiedztwie gór oraz nieckowate położenie centrum niekorzystnie odbija się na warunkach termicznych panujących w mieście. Sprzyja to wiosną i jesienią zaleganiu warstw zimnego powietrza w czasie gdy brakuje wiatrów, w wyniku czego występują przymrozki. Średnia roczna suma opadów atmosferycznych należy do wysokich – 786 mm w stosunku do średniej krajowej 600-650 mm. Napływ ciepłych mas powietrza i mieszanie się z chłodniejszymi sprzyja powstawaniu burz – do 30 na rok. Występują także częste opady gradu. Pokrywa śnieżna zalega tu od 60 do 80 dni. Średnia wilgotność powietrza wynosi około 80% i należy do niższych w skali kraju. W rejonie Wodzisławia zaobserwowano wcześniejsze nadejście wiosny oraz opóźnienie początku zimy w stosunku do reszty kraju[4].
[edytuj] Przyroda
Lasy:
| Nazwa lasu | Położenie |
|---|---|
| Las Miejski | na północny wschód od centrum |
| Las Leszczok | na wschód od Nowego Miasta |
| Las Grodzisko | na wschód od Nowego Miasta, na północ od Lasu Leszczok |
| Las Kępa | na południowy wschód od Radlina II |
[edytuj] Dzielnice
Miasto na podstawie uchwały Nr XVII/156/96 Rady Miejskiej w Wodzisławiu Śląskim z 28 czerwca 1996 zostało podzielone na 9 dzielnic:
- Jedłownik Osiedle
- Jedłownik-Turzyczka-Karkoszka
- Kokoszyce
- Nowe Miasto
- Osiedla XXX-lecia – Piastów – Dąbrówki
- Radlin II
- Stare Miasto
- Wilchwy
- Zawada
Miejscowości, które kiedyś były dzielnicami Wodzisławia Śląskiego:
Marklowice, Pszów, Radlin I, Rydułtowy.
W latach 1945-1954 miasto było siedzibą wiejskiej gminy Wodzisław Śląski.
[edytuj] Historia
- 1257 – sprowadzenie do Wodzisławia zakonu Minorytów, lokacja miasta[5]
- 1280 – zniszczenie zabudowy drewnianej miasta przez pożar[5]
- 1299 – odbudowa miasta
- 1459 i 1453 – zaatakowanie przez bandy żądające okupu pod groźbą spalenia miasta[6]
- 1502 – powstało ukształtowane Wodzisławskie Państwo Stanowe[6]
- 1618 – spalenie miasta i zamku, wraz z dokumentacją przywilejów
- 1668-1685 – właścicielem Wodzisławia i ziemi wodzisławskiej był biskup ostrzyhomski Szeloposemy
- 1685 – Wodzisław wraz z okolicą przeszedł w ręce hrabiego Ferdynanda von Dittrichstein[6]
- 1738 – właścicielem Wodzisławia został Guidobald J. Dittrichstein[6]
- 1780 – państwo wodzisławskie przejął Heinrich L. von Reichenbach
- 1795 – nowy właściciel Wodzisławia (i ziemi wodzisławskiej) August von Ponin-Ponińskiemu
- 1798 – Wodzisław został odsprzedany hrabiemu von Strachwitz
- 1809 – pierwsze wybory władz miejski w dziejach miasta
- 1810 – przejęcie przez państwo zabudowań klasztornych; wybuch powstania chłopskiego pod przewodnictwem sołtysa z Jedłownika – Józefa Bienii[7]
- 1822 – 12 czerwca, pożar strawił całe miasto[7]
- 1830 – przekazanie kościoła przyklasztornego gminie ewangelickiej[7]
- 1841-1851 – właścicielem Wodzisławia i okolic był Aleksander von Oppersdorf
- 1847 – tereny Wodzisławia i okolic nawiedziła klęska powszechnego głodu połączonego z epidemią tyfusu
- 1882 – Wodzisław otrzymał połączenie kolejowe z Boguminem (cs. Bohumin) i Rybnikiem[7]
- 1919-1921 – trzy powstania śląskie[7]
- 1921 – w plebiscycie zwycięstwo opcji proniemieckiej, mimo to miasto zostaje przyznane przez Ligę Narodów Rzeczypospolitej Polskiej
- 1922 – wkroczenie do miasta Wojska Polskiego[8]
- 1939 – 1 września, Niemcy zajęli Wodzisław[8]
- 1945 – styczeń, do Wodzisławia dotarł marsz śmierci z obozów w Oświęcimiu i okolicznych podobozów[8]
- 1945 – 26 marca, do Wodzisławia wkroczyła Armia Czerwona i I Czechosłowacka Brygada Pancerna[8]
- 1946 – 1 stycznia, włączono do miasta gminę Jedłownik[9]
- 1954 – utworzono powiat wodzisławski
- 1972 – włączenie do miasta gromady Wilchwy oraz wsi: Marusze i Turzyczka
- 1975 – likwidacja powiatu, przyłączenie do Wodzisławia Śląskiego miast: Pszów, Radlin, Rydułtowy oraz gminy Marklowice
- 1988 – 19 sierpnia, doszło do strajku okupacyjnego na KWK 1 Maja
- 1992 – 1 stycznia, nastąpiło odłączenie Rydułtów od Wodzisławia
- 1994 – 30 grudnia, od miasta odłączyły się Marklowice i Pszów
- 1997 – 1 stycznia, od miasta odłączył się Radlin
- 1999 – 1 stycznia, został reaktywowany powiat wodzisławski
- 2001 – zamknięto jedyną w mieście kopalnię 1 Maja
[edytuj] Demografia
Wodzisław Śląski początkowo był jednym z największych miast na Górnym Śląsku z czasem jednak w wyniku wojen i klęsk żywiołowych stał się małym miastem. Ponowny intensywny rozwój Wodzisławia przypada na lata 60. i 70. XX wieku.
Historia zaludnienia Wodzisławia Śląskiego:
- 1400 – ok. 600 os.
- 1450 – 1050 os.
- 1550 – 1100 os.
- 1692 – 675 os.
- 1753 – 768 os.
- 1800 – 1133 os.
- 1860 – 2408 os.
- 1957 – 7378 os.
- 1965 – 16 862 os.
- 1982 – 106 700 os.
- 1990 – 113 195 os.
- Wykres liczby ludności Wodzisławia Śląskiego na przestrzeni ostatnich 70 lat
Największą populację Wodzisław Śląski odnotował w 1991 roku (przed odłączeniem się Rydułtów).
Dane z 30 czerwca 2004[10]:
| Opis | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| jednostka | osób | % | osób | % | osób | % |
| populacja | 50 500 | 100 | 26 465 | 51,9 | 24 035 | 48,1 |
| gęstość zaludnienia (mieszk./km²) |
1010 | 524 | 486 | |||
[edytuj] Gospodarka
Wodzisław Śląski jest ośrodkiem administracyjnym powiatu wodzisławskiego, węzłem drogowym. W mieście znajduje się stacja kolejowa na linii Katowice- Bogumin. Miasto jest również centrum handlowym dla powiatu. W Wodzisławiu działają Wytwórnia koncentratów spożywczych „Agro” Wodzisław, fabryka okien, masztów oraz flag, młyn oraz siedziba firmy ITUM sp. Z O.O.
W mieście znajdują się dwie ciepłownie: ZC Wodzisław Śląski oraz EC 1 Maja.
[edytuj] Architektura
[edytuj] Zabytki
- rynek staromiejski (kamienice z XIX w.)
- Pałac Dietrichsteinów z lat 1742-1745, obecnie Muzeum Regionalne i Urząd Stanu Cywilnego
- kościół pw. Św. Trójcy, z II połowy XV, obecnie Kościół ewangelicki. Najstarszy budynek Wodzisławia i jeden ze starszych kościołów na Górnym Śląsku. Wcześniej należał do klasztoru franciszkanów
- klasztor franciszkański z XVII, obecnie budynek Sądu Rejonowego
- Baszta Rycerska z 1867 w lesie na historycznym Grodzisku
- kościół WNMP z lat 1909-1911. Na fundamentach kościoła gotyckiego z 1599
- Zespół pałacowo parkowy w Wodzisławiu Śląskim - Kokoszycach (obecnie Dom Rekolekcyjny Archidiecezji Katowickiej)
- kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego (Zawada)
- Pałac w Jedłowniku z XIX wieku – obecnie Dom Opieki Społecznej „Caritas”; dla upośledzonych dziewcząt Zgromadzenia Sióstr Opatrzności Bożej
- budynek Wojewódzkiego Szpitala Chorób Płuc z XIX
- budynki Urzędu Miasta z XIX
- figura św. Jana Nepomucena z 1745 roku przy kościele pw. WNMP
- budynek poczty przy ulicy Kubsza, z początku XX
- kościół pw. Św. Marii Magdaleny (Radlin II) z początku XX
Kościół drewniany z XVII pw. św. Barbary i św. Józefa w Jastrzębiu Dolnym. Został przeniesiony z dzielnicy Wodzisławia Śląskiego – Jedłownika w 1974. Dzisiejszy wygląd kościoła zapewne odbiega od pierwowzoru, gdyż w 1888 budynek gruntownie odrestaurowano oraz przebudowano. Kościół jest budowlą drewnianą, składającą się konstrukcji zrębowej oszalowanej deskami.
[edytuj] Nieistniejące obiekty
- Drewniany kościół pw. Św. Krzyża na placu Św. Krzyża, obecnie w miejscu tym stoi pamiątkowy pomnik oraz krzyż.
- Stara Synagoga, drewniana, istniejąca w latach 1798-1822, spłonęła w wielkim pożarze miasta
- Synagoga, murowana, wybudowana w 1826, obecnie sklep
[edytuj] Zieleń miejska
Parki miejskie:
- Park Zamkowy – Stare Miasto
- Park Zabytkowy Diecezjalny – Kokoszyce
Pomniki przyrody:
- Wierzba krucha – ul. Bojowników
- 5 dębów szypułkowych – Las Miejski
- 2 dęby szypułkowe – Park Zabytkowy Diecezjalny
[edytuj] Pomniki i miejsca pamięci narodowej
 |
Zasugerowano, aby ta sekcja została przeniesiona do nowego artykułu nazwanego Pomniki w Wodzisławiu Śląskim. (dyskusja) |
- Tablica upamiętniająca egzekucję 30 więźniów KL Auschwitz-Birkenau w styczniu 1945 na terenie stacji kolejowej w Wodzisławiu Śląskim, Dworzec PKP
- Tablica upamiętniająca śmierć 10 więźniów KL Auschwitz-Birkenau podczas ewakuacji w styczniu 1945
- Miejsce spoczynku ofiar marszu śmierci z pomnikiem i tablicą, ul. Ofiar Oświęcimskich
- Głaz upamiętniający bunt chłopów 1811-1818 prowadzony przez Józefa Bienię sołtysa z Jedłownika, ul. Kubsza
- Pomnik upamiętniający uczestników III powstania śląskiego z tablicami: „Oddali swe życie Za Ojczyznę w obozach koncentracyjnych, uchodźstwie i w miejscu”
- Pomnik Powstańców Śląskich na placu Korfantego
- Obelisk z tablicą poświęcony poległym bohaterom Armii Czerwonej na „Żydowinie”
- Tablica upamiętniająca bohaterskie zmagania ludu śląskiego o wyzwolenie społeczne i narodowe w latach 1918-1921 i 1939-1945
- Grób zbiorowy wojenny więźniów byłego obozu zagłady KL Auschwitz-Birkenau zamordowanych przez hitlerowców – pomnik nagrobny, ul. Jodłowa
- Pomnik ku czci żołnierzy I Czechosłowackiej Brygady Pancernej poległych w czasie wyzwalania ziemi wodzisławskiej spod hitlerowskiej okupacji
- Cmentarz parafialny. Mogiła wojenna Stanisława Gładkiego, kaprala 3 Pułku Ułanów, poległego 1 września 1939
- Cmentarz Parafialny-Grób wojenny Józefa Styrnola uczestnika III Powstania Śląskiego
- Cmentarz parafialny. Mogiła zbiorowa wojenna 10 walczących w 8 kompanii 14 pułku piechoty poległych w III Powstaniu Śląskim
- Mogiła zbiorowa wojenna żołnierzy niemieckich poległych w 1945
- Grób wojenny Edwarda Sosny, poległego 26 marca 1945 – pom. nagr., Cmentarz Parafialny
- Grób wojenny Zbyszka Pawelca, chorążego Armii Krajowej poległego 10 czerwca 1944 – pomnik nagrobny, Cmentarz Parafialny
- Zbiorowa mogiła wojenna 19 żołnierzy I Czechosłowackiej Brygady Pancernej poległych w walkach o wyzwolenie ziemi wodzisławskiej w marcu 1945 – pomnik nagrobny na „Żydowinie”
- Tablica upamiętniająca nieznanego więźnia KL Auschwitz-Birkenau, ofiarę „marszu śmierci” w styczniu 1945
[edytuj] Komunikacja
Wodzisław Śląski jest węzłem komunikacyjnym w południowej części województwa śląskiego. Przez miasto przebiegają kilka szlaków drogowych:
[edytuj] Tranzyt
- Droga krajowa nr 78 (Chałupki – Wodzisław Śląski – Rybnik – Gliwice – Zawiercie – Chmielnik); pośrednio łącząca również – poprzez most nad Odrą w Chałupkach – m.in. czeską Ostrawę z Górnośląskim Okręgiem Przemysłowym.
- trzy drogi wojewódzkie:
- DW 932 (Wodzisław Śląski – Żory),
- DW 933 (Racibórz – Wodzisław Śląski – Jastrzębie-Zdrój – Pszczyna – Chrzanów),
- DW 936 (Wodzisław Śląski – Krzyżanowice).
- Obwodnica miejska tzw. „Droga Zbiorcza” – obwodnica przebiega ulicami: Matuszczyka – 26 Marca, od ronda przy Tesco fragmentem nowej drogi, krzyżując się z DK 78, przebiegając nad torami kolejowymi i łącząc się z Marklowicką – Łużycką (DW932). Obwodnica pozwala więc przedostać się z ul. Pszowskiej do ul. Marklowickiej omijając centrum miasta. Budowę obwodnicy rozpoczęto w kwietniu 2010 r[11], zakończono w maju 2012.
[edytuj] Planowane drogi
W pobliżu miasta będzie kilka zjazdów z przebiegającej przez sąsiednie gminy autostrady:
- Autostrada A1 (Gdańsk – Toruń – Łódź – Piotrków Trybunalski – Częstochowa – Gliwice – Wodzisław Śląski – Gorzyczki)
- Droga Główna Południowa (Racibórz – Wodzisław Śląski – Jastrzębie Zdrój)
[edytuj] Ulice i place miasta
W Wodzisławiu Śl. znajduje się ponad 200 ulic i kilkanaście placów. Drogi te dzielą się na:
- Drogi Krajowe – łącznie na terenie miasta 5,6 km
- Drogi Wojewódzkie – łącznie na terenie miasta 15,3 km
- Drogi Powiatowe – łącznie 53,0 km
- Drogi Gminne – łącznie 97,9 km
Wodzisław Śl. posiada obecnie 6 rond oraz 2 w planach.
| Nazwa ronda | Skrzyżowanie ulic | Dzielnica |
|---|---|---|
| św. Floriana | Radlińska – Chrobrego – Kominka | Radlin II |
| 750-lecia | Jastrzębska – Witosa – Kubsza | Stare Miasto |
| Alanya | 26 Marca – Piłsudskiego – Daszyńskiego – plac Gladbeck | Stare Miasto |
| Karvina | Jana Pawła II – Rybnicka – Witosa – Dworcowa | Nowe Miasto |
| Sallaumines | 26 Marca – Obwodnica | Nowe Miasto |
| św. Wawrzyńca | 26 Marca – Jana Pawła II | Nowe Miasto |
| Nowomiejskie (planowane) | Radlińska – 26 Marca – Matuszczyka | Nowe Miasto |
| nie nazwane (w budowie) | Rybnicka – Basenowa | Nowe Miasto |
[edytuj] Kolej
Przez miasto przebiega linia kolejowa Katowice – Chałupki i dalej do Bogumina. Wodzisław Śląski posiada bezpośrednie połączenia z: Ostrava (Czechy), Chałupki, Katowice, Pszczyna.
Wodzisław posiada dworzec kolejowy: Wodzisław Śląski, oraz stację Wodzisław Śl. Radlin.
[edytuj] Komunikacja miejska
Komunikacja miejska w Wodzisławiu Śląskim jest organizowana przez Międzygminny Związek Komunikacyjny (MZK) z siedzibą w Jastrzębiu Zdroju, a obsługiwana przez przewoźników: PKM Jastrzębie, PKS Rybnik, Vbus Żory oraz PPUH Kłosok Żory. Komunikacja autobusowa organizowana przez MZK na terenie miasta i miejscowości ościennych liczy 18 linii zwykłych + 1 linia przyśpieszona. Miasto posiada także wiele połączeń z okolicznymi wioskami, które obsługuje PKS Rybnik.
[edytuj] Komunikacja lotnicza
W odległości 100 km od Wodzisławia znajdują się 3 porty lotnicze: Katowice-Pyrzowice – około 80 km od miasta, Kraków-Balice – około 100 km od miasta oraz Ostrawa Mosnov w odległości około 45 km od Wodzisławia. W przyszłości w pobliże portów lotniczych w Pyrzowicach i Mosnovie prowadzić będzie budowana autostrada A1.
[edytuj] Kultura
Życie kulturalne w Wodzisławiu skupia się wokół ośrodka Wodzisławskiego Centrum Kultury (WCK), mającego swą siedzibę przy ulicy ks. Wilhelma Kubsza. Znane w całej Polsce są zespoły „Miraż”, „Spin” czy „Impuls”. W WCK działa kino miejskie. Ponadto z instytucji kulturalnych w Wodzisławiu istnieją min. muzeum miejskie, biblioteki miejskie, powiatowa i pedagogiczna oraz archiwum PAN.
- Biblioteki
- Biblioteka Publiczna Miejska i Powiatowa + 7 filie
- Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Katowicach
- Centra kultury
- Wodzisławskie Centrum Kultury
- Stowarzyszenie Społeczno-Kulturalne „Uff!”
- Galerie
- „Art Wladislavia”
- „Galeria NCE”
- „Galeria Pod Fikusem” (MiPBP)
- „Galeria Warto” (MiPBP Filia Nr 13)
- Kina
- WCK „Pegaz”
- WSHE „Zorza”
- Muzea
- Muzeum Miejskie
- „Sztolnia”
[edytuj] Cykliczne imprezy kulturalne
- Dni Wodzisławia Śląskiego
- Zakończenie Lata
- Juvenalia (WSHE)
- Wodzisławski Przegląd Amatorskich Debeściaków Kabaretowych WPADKa
- „Najcieplejsze miejsce na ziemi” – Festiwal reggae
- „Wodzisławski Jarmark Staroci”
[edytuj] Edukacja
- Przedszkola
- Publiczne Przedszkole nr 1
- Publiczne Przedszkole nr 2
- Publiczne Przedszkole nr 3
- Publiczne Przedszkole nr 4 Zespołu nr 4
- Publiczne Przedszkole nr 5
- Publiczne Przedszkole nr 6
- Publiczne Przedszkole nr 8
- Publiczne Przedszkole nr 9
- Publiczne Przedszkole nr 11
- Publiczne Przedszkole nr 12
- Publiczne Przedszkole nr 13
- Publiczne Przedszkole nr 14
- Publiczne Przedszkole nr 15
- Publiczne Przedszkole nr 16
- Publiczne Przedszkole nr 18
- Publiczne Przedszkole nr 19 z oddziałami integracyjnymi
- Szkoły podstawowe
- 13 publicznych szkół podstawowych
- Gimnazja
- Gimnazjum nr 1
- Gimnazjum nr 2 im. Ziemi Wodzisławskiej
- Gimnazjum nr 3 im. Księcia Władysława I Opolskiego
- Gimnazjum nr 4 im. Wodzisławskiej Księżnej Konstancji
- Gimnazjum Stowarzyszenia Rodzin Katolickich
- Szkoły ponadgimnazjalne
- Zespół Szkół im. 14 Pułku Powstańców Śląskich
- Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych im. ks. prof. Józefa Tischnera
- Zespół Szkół Technicznych
- Zespół Szkół Zawodowych
- Zespół Szkół Ekonomicznych im. Oskara Langego
- Uczelnie wyższe
- Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie – Wydział Górnictwa i Geoinżynierii
- Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi – Wydział Zamiejscowy
- Inne
- Państwowa Szkoła Muzyczna I stopnia im. Wojciecha Kilara w Wodzisławiu Śląskim
- Nauczycielskie Kolegium Języków Obcych
- Uniwersytet Trzeciego Wieku
[edytuj] Wspólnoty religijne
- Kościół rzymskokatolicki:
- Parafia rzymskokatolicka Ducha Świętego
- Parafia rzymskokatolicka Wniebowzięcia NMP
- Parafia rzymskokatolicka MB Wszechpośredniczki Łask i Św. Antoniego z Padwy
- Parafia rzymskokatolicka Podwyższenia Krzyża Świętego
- Parafia rzymskokatolicka MB Częstochowskiej
- Parafia rzymskokatolicka Niepokalanego Serca Maryi
- Parafia rzymskokatolicka Podwyższenia Krzyża Świętego
- Parafia rzymskokatolicka św. Herberta
- Parafia rzymskokatolicka św. Marii Magdaleny
- Parafia rzymskokatolicka św. Izydora
- Archidiecezjalny Dom Rekolekcyjny
- Kościoły protestanckie:
- Kościół Ewangelicko-Augsburski, parafia w Wodzisławiu Śląskim
- Kościół Ewangelicznych Chrześcijan, zbór w Wodzisławiu Śląskim
- Kościół Adwentystów Dnia Siódmego, zbór w Wodzisławiu Śląskim
- Zbory Boże Chrześcijan Dnia Siódmego, zbór w Wodzisławiu Śląskim
- Kościół Zielonoświątkowy, zbór w Wodzisławiu Śląskim
- Inne:
- Świadkowie Jehowy, Sala Królestwa – ul. Ziemowita 8[12].
[edytuj] Sport
Wodzisław Śląski jest znanym w Polsce ośrodkiem piłkarskim[potrzebne źródło]. W latach 1996 – 2010 w Ekstraklasie występowała drużyna miejscowej Odry. Młodzież ma możliwość szkolenia również w kilku innych klubach piłkarskich działających na terenie miasta. Oprócz piłki nożnej w Wodzisławiu działają również kluby sportowe z innych dziedzin sportu np. koszykówki, siatkówki, judo czy biatlonu[potrzebne źródło].
[edytuj] Kluby i inne działalności
- MKS „Odra” Wodzisław Śląski
- „Gosław” Wodzisław Śl.-Jedłownik
- „Naprzód” Wodzisław Śl.-Kokoszyce
- „Naprzód” Wodzisław Śl.-Zawada
- „Wicher” Wodzisław Śl.-Wilchwy
- WTS „Satori” Wodzisław Śląski
- „Olimpia” Żeński klub koszykarski Jedłownik SP2
- „Forma” klub biegacza . Osiedle 1 Maja
- „Wodzisławska Szkoła Piłkarska” Wodzisław Śląski
- „MOSIR” Wodzisław Śl.
- UKS „Strzał” Wodzisław Śląski
[edytuj] Obiekty sportowe
- Stadion MOSiR Aleja ul. Bogumińska 8
- Powiatowe Centrum Sportu (lekka atletyka, piłka nożna) ul. Pszowska 92
- Boisko MOSiR Centrum Blazy (piłka nożna) ul. Jastrzębska
- Boisko MOSiR Centrum (piłka nożna) ul. B. Chrobrego
- Boisko MOSIR Centrum (piłka nożna) ul. Skrzyszowska
- Boisko MOSiR Centrum przy SP3 ul. Wojska Polskiego
- Boiska Klubu Gosław Jedłownik (piłka nożna) ul. Żwirki i Wigury
- Basen miejski Oś 1 Maja
- MOSiR – Ośrodek jazdy konnej ul. Pałacowa
[edytuj] Turystyka
Infomacja turystyczna znajduje się w holu Muzeum w Wodzisławiu Śl. przy ulicy Kubsza 2. Prowadzony jest tam również serwis internetowy kulturalnywodzislaw.pl
Atrakcje turystyczne:
- kąpielisko „Balaton” w lesie na historycznym Grodzisku, wraz z najdłuższą na Śląsku kolejką tyrolską i parkiem linowym.
- szkoleniowa sztolnia górnicza przy ul. Gałczyńskiego (jedyna w Polsce)
- obelisk wyznaczający przebieg 50 równoleżnika szerokości geograficznej, obok Urzędu Miasta.
- zabytki historyczne
- Muzeum w Wodzisławiu
[edytuj] Baza noclegowa
| Nazwa | Restauracja | Ilość gwiazdek | Adres |
|---|---|---|---|
| Amadeus | Tak | 4 | ul. Jastrzębska 9 |
| Leśniczówka | Tak | brak | ul. Marklowicka 21 |
| Odra | Tak | brak | ul. Czyżowicka 29 |
| Gościniec Wodzisławski | Tak | brak | ul. Bogumińska 46 |
[edytuj] Szlaki
Szlak Jankowicki (15,3 km)
- Trasa: Wodzisław Śląski – Jankowice Rybnickie
Szlak Ewakuacji Więźniów Oświęcimskich (91 km)
- Trasa: Oświęcim – Wodzisław Śląski
[edytuj] Ścieżki rowerowe
316Y – Trasa Powiatu Wodzisławskiego (52 km)
317 – Trasa z Raciborza do Radlina (16,5km)
317S – Trasa Lokalna (3,7 km)
324 – Trasa Miasta Wodzisław Śląski do Karviny (25,5 km)
[edytuj] Ciekawostki
Wodzisław Śląski znajduje się na 29 miejscu najstarszych miast Polskich[potrzebne źródło] i jest lokowany w tym samym roku co Biecz, Gorzów Wielkopolski, Jarocin, Kalisz, Kraków, Pyzdry oraz Stary Sącz
[edytuj] Polityka
Obecnym prezydentem miasta Wodzisław Ślaski jest Mieczysław Kieca (KW SNW). Najważniejsze stanowisko we władzach Wodzisławia Śląskiego było na przestrzeni lat różnie nazywane – burmistrzami, następnie po reformie administracyjnej z 1 czerwca 1975 nadano określenie prezydent miasta, które jest w używane do dziś ze względu że miasto osiągnęło liczbę 100 tys. mieszkańców. Prezydent Miasta Wodzisławia Śląskiego jest organem wykonawczym, wybieranym na 4-letnią kadencję w wyborach bezpośrednich.
Na podstawie nowej ordynacji – „Ustawy o miastach” w dniu 22 lutego 1809 odbyły się w Wodzisławiu pierwsze wybory do rady miasta.
Obecnie przewodniczącym rady miasta jest Lech Litwora (KW MKS Odra), a w jej skład wchodzi 23, wybieranych w wyborach bezpośrednich radnych. W 2002, po nowelizacji Ustawy o samorządzie lokalnym rada miasta utraciła prawo wyboru prezydenta.
W wyborach parlamentarnych 2007 w Wodzisławiu jak i powiecie wodzisławskim wybrani zostali:
Posłowie VI kadencji:
- Krzysztof Gadowski (Platforma Obywatelska)
- Ryszard Zawadzki (Platforma Obywatelska)
- Adam Gawęda (Prawo i Sprawiedliwość)
Senatorzy VII kadencji:
- Antoni Motyczka (Platforma Obywatelska)
W wyborach parlamentarnych 2011 w Wodzisławiu jak i powiecie wodzisławskim wybrani zostali:
Posłowie VII kadencji:
- Krzysztof Gadowski (Platforma Obywatelska)
- Grzegorz Matusiak (Prawo i Sprawiedliwość)
- Ryszard Zawadzki (Platforma Obywatelska)
Senatorzy VIII Kadencji:
- Adam Zdziebło (Platforma Obywatelska)
[edytuj] Służby ratownicze oraz służba zdrowia
- Centrum powiadamiania ratunkowego
- Pogotowie ratunkowe
- Państwowa Straż Pożarna
- Ochotnicza Straż Pożarna Kokoszyce
- Ochotnicza Straż Pożarna Radlin II
- Ochotnicza Straż Pożarna Zawada
- Ochotnicza Straż Pożarna Turzyczka
- Ochotnicza Straż Pożarna Jedłownik
- Policja
- Wydział Ruchu Drogowego
- Zespół Opieki Zdrowotnej w Wodzisławiu Śl.
- Szpital nr 1
- Oddział Wewnętrzny 2
- Wojewódzki Szpital Chorób Płuc im. dr. Alojzego Pawelca
- Powiatowa Stacja Sanitarno–Epidemiologiczna
[edytuj] Media
[edytuj] Prasa
| Nazwa | Typ | Adres | Uwagi |
|---|---|---|---|
| „Gazeta Wodzisławska” | informacyjna | Redakcja przy WCK | miesięcznik |
| „Nowiny” | informacyjna | Rybnik ul. Wyzwolenia 10 | tygodnik |
| „Nowiny Wodzisławskie” | informacyjna | Racibórz ul. Zborowa 4 | tygodnik |
| „Kurier Rybnicko-Wodzisławski” | informacyjna | tygodnik | |
| „Dziennik Wodzisławski” | informacyjna | ul. Kubsza 15 | dodatek do „Dziennika Zachodniego” |
[edytuj] Miasta partnerskie
 |
Ta sekcja od 2011-06 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić sekcję weryfikowalną, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
| Państwo | Miasto | Data podpisania porozumienia |
|---|---|---|
| Turcja | Alanya | 14 czerwca 2002 |
| Niemcy | Gladbeck | 27 października 1990 |
| Włochy | Fondi | 2004[13] |
| Czechy | Karvina | 1954 |
| Francja | Sallaumines | 1990 |
[edytuj] Wodzisławianie
[edytuj] Osoby urodzone w Wodzisławiu
- Duchowni
- Paweł Pośpiech – ksiądz, poseł do Reichstagu i Sejmu, polski działacz narodowy
- Bolesław Kominek – kardynał dawny metropolita wrocławski
- Ireneusz Sławomir Ledwoń – śląski duchowny katolicki, franciszkanin, profesor KUL
- Politycy
- Maksymilian Iksal – śląski działacz niepodległościowy
- Franciszek Połomski – polski prawnik, historyk, senator II kadencji
- Henryk Siedlaczek – poseł PO
- Naukowcy
- Norbert Honsza – germanista, kulturoznawca, profesor, pracownik naukowy Uniwersytetu Wrocławskiego
- Henryk Zimoń – religioznawca, etnolog, werbista, profesor KUL
- Idzi Panic – polski historyk, profesor, pracownik naukowy Uniwersytetu Śląskiego
- Artyści
- Martyna Kliszewska – aktorka
- Arkadiusz Dzierżawa – basista i kompozytor grupy Łzy
- Rafał Trzaskalik – gitarzysta zespołu Łzy
- Sławomir Elsner – malarz, fotograf
- Piotr Konieczyński – aktor
- Borys Marynowski – aktor
- Paweł Polok – aktor
- Sportowcy
- Alojzy Sitko – piłkarz, reprezentant Polski
- Stanisław Oślizło – piłkarz, reprezentant Polski
- Ryszard Wieczorek – piłkarz, trener
- Tomasz Sikora – polski biathlonista, mistrz świata, honorowy obywatel Wodzisławia
- Marcin Malinowski – piłkarz
- Leszek Blanik – polski gimnastyk sportowy, mistrz olimpijski, mistrz świata i mistrz Europy
- Mariusz Pawełek – piłkarz, reprezentant Polski
- Jarosław Macionczyk – siatkarz
- Agnieszka Starzyk – siatkarka
- Kornelia Marek – polska biegaczka narciarska
- Inni
- Claudia Ciesla – niemiecka modelka
[edytuj] Zobacz też
- Rynek w Wodzisławiu Śląskim
- Odra Wodzisław Śląski
- Kopalnia Węgla Kamiennego 1 Maja
- Dekanat Wodzisław Śląski
- Parafia pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Wodzisławiu Śląskim
- Stadion MOSiR w Wodzisławiu Śląskim
- Powiat wodzisławski
- Wodzisławskie Państwo Stanowe
- Marusze
- Cmentarz żydowski w Wodzisławiu Śląskim
Przypisy
- ↑ Ludność. Stan i struktura w przekroju terytorialnym (stan w dniu 31 XII 2010 r.). Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2009-11-24. ISSN 1734-6118.
- ↑ Jerzy Kondracki, Andrzej Richling: Atlas Rzeczypospolitej Polskiej. Warszawa: Centralny Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej, 1994.
- ↑ Powierzchnia i ludność w przekroju terytorialnym w 2009 r.. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2009-08-20. ISSN 1505-5507.
- ↑ Plan Rozwoju Lokalnego Miasta Wodzisławia Śląskiego na lata 2005-2006 s. 8-9.
- ↑ 5,0 5,1 Ludwik Musioł, Wodzisław 1257-1957, Katowice 1957.
- ↑ 6,0 6,1 6,2 6,3 Mirosław Furmanek, Sławomir Kulpa, Zamek wodzisławki i jego właściciele, Wodzisław Śląski 2003.
- ↑ 7,0 7,1 7,2 7,3 7,4 Bogdan Cimała, Paweł Porwoł, Wacław Wieczorek, Wypisy do dziejów Rybnika i Wodzisławia Śląskiego, Opole 1985.
- ↑ 8,0 8,1 8,2 8,3 Piotr Hojka, Wodzisław Śląski i ziemia wodzisławska w czasie II wojny światowej, Wodzisław Śląski 2011.
- ↑ Piotr Hojka, Wodzisław w 1945 roku. [w:] Studia z dziejów ziemi rybnicko wodzisławskiej w latach 1945-1989, Rybnik 2011.
- ↑ Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast (pol.). GUS. [dostęp 2010-09-14].
- ↑ wnp.pl (JM): Eurovia buduje za ponad 38 mln zł obwodnicę Wodzisławia Śl.. wnp.pl, 22-04-2010. [dostęp 23/04/2010].
- ↑ Sala Królestwa, ul. Ziemowita 8.
- ↑ Uchwała Nr XVIII/172/04 Rady Miejskiej Wodzisławia Śląskiego z dnia 26 lutego 2004 roku ws. współpracy między miastem Wodzisław Śląski a miastem Fondi.
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Mapy: Emapi • Google Maps • Targeo • Zumi
- Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi
|
|||||||||||||
|
|||||||||||||
|
||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||
|
||||||||||
|
|||||||
|
||||||||||